Przemysł przetwórstwa mięsa należy do kluczowych filarów światowego systemu żywnościowego, łącząc rolnictwo, logistykę, handel i sieci detaliczne. Największe zakłady przetwórstwa mięsa, działające często jako elementy globalnych koncernów, mają ogromny wpływ na rynek pracy, ceny żywności, wykorzystanie surowców rolnych, a także na środowisko i bezpieczeństwo żywnościowe. Ich skala mierzy się nie tylko liczbą zatrudnionych pracowników, lecz przede wszystkim tonażem przetwarzanego surowca, zasięgiem eksportu oraz poziomem integracji pionowej – od kontraktów z hodowcami po własne marki produktów gotowych dla konsumentów. Zrozumienie struktury tej gałęzi gospodarki, lokalizacji największych zakładów oraz trendów technologicznych pozwala lepiej ocenić wyzwania związane z globalnym handlem mięsem i jego alternatywami.
Globalna mapa największych zakładów przetwórstwa mięsa
Rynek przetwórstwa mięsa jest silnie skoncentrowany. Kilkanaście największych grup kapitałowych kontroluje znaczną część światowego uboju i rozbioru mięsa wołowego, wieprzowego i drobiowego, a także produkcji wyrobów wędlinarskich oraz mrożonej i chłodzonej żywności mięsnej. W praktyce oznacza to, że pojedynczy koncern może obsługiwać dziesiątki milionów konsumentów w wielu krajach, a pojedynczy zakład produkcyjny – przetwarzać **setki tysięcy ton** mięsa rocznie.
Do największych globalnych graczy należą przede wszystkim przedsiębiorstwa wywodzące się z Brazylii, Stanów Zjednoczonych i Chin. Strukturę rynku można w uproszczeniu podzielić według dominującej kategorii surowca: drób, wieprzowina, wołowina oraz tzw. produkty mieszane (np. gotowe dania, wyroby garmażeryjne). Wiele z nich posiada dziesiątki zakładów, jednak kluczową rolę odgrywa kilka największych kompleksów produkcyjnych, które dzięki automatyzacji i skali działania osiągają wyjątkowo niski koszt jednostkowy oraz wysoką wydajność.
Najwięksi światowi producenci i ich zakłady
Brazylijska dominacja: JBS, BRF, Marfrig
Największą firmą w globalnym sektorze mięsnym pod względem przychodów jest brazylijski koncern JBS S.A. W ostatnich latach łączna sprzedaż JBS liczona była w dziesiątkach miliardów dolarów rocznie, co czyni przedsiębiorstwo jednym z największych producentów żywności na świecie. JBS posiada sieć zakładów przetwórczych w Brazylii, Ameryce Północnej, Europie i Australii, obejmując zarówno wołowinę, wieprzowinę, jak i drób.
Największe zakłady JBS w Ameryce Południowej zlokalizowane są m.in. w stanach Mato Grosso, Goiás oraz São Paulo, gdzie przetwarza się ogromne wolumeny bydła pochodzącego z brazylijskich gospodarstw. W wielu z tych zakładów dzienna zdolność ubojowa sięga kilku tysięcy sztuk bydła na zmianę, co w skali roku przekłada się na setki tysięcy ton mięsa wołowego przeznaczanego na eksport do Europy, Chin, Bliskiego Wschodu oraz Stanów Zjednoczonych.
Drugim kluczowym graczem z Brazylii jest BRF S.A., powstały z połączenia Sadia i Perdigão. BRF specjalizuje się głównie w drobiu i produktach przetworzonych. Zakłady BRF należą do największych kompleksów przetwórstwa drobiu na świecie – w niektórych z nich roczna produkcja mierzona jest w setkach milionów sztuk brojlerów przetwarzanych na mięso świeże, mrożone oraz wysoko przetworzone produkty eksportowane do ponad stu krajów.
Marfrig Global Foods koncentruje się głównie na wołowinie. Firma posiada rozbudowaną infrastrukturę ubojni i zakładów rozbioru, a także zakłady w Ameryce Północnej, szczególnie po nabyciu udziałów w spółkach zlokalizowanych w Stanach Zjednoczonych. Dzięki integracji łańcucha dostaw może oferować zarówno surowe mięso wołowe, jak i produkty gotowe dla sieci gastronomicznych i detalicznych.
Stany Zjednoczone: Tyson Foods, Cargill, Smithfield
W Stanach Zjednoczonych sektor przetwórstwa mięsa jest mocno skoncentrowany wokół kilku gigantów, z których największym jest Tyson Foods. Firma ta należy do światowej czołówki pod względem produkcji drobiu, wołowiny i wieprzowiny. Zakłady Tyson Foods są rozmieszczone w wielu stanach, m.in. w Arkansas, Teksasie, Nevadzie, Nebrasce, Kansas czy Georgii. W pojedynczych zakładach drobiarskich dzienna zdolność produkcyjna liczona jest w setkach tysięcy tuszek brojlerów.
Cargill, będący jednym z największych prywatnych konglomeratów na świecie, to ważny gracz w przetwórstwie wołowiny oraz drobiu. Zakłady Cargill w Ameryce Północnej charakteryzują się wysokim stopniem automatyzacji procesów, a ich skala pozwala obsługiwać zarówno rynek wewnętrzny USA, jak i eksport do Azji i Ameryki Łacińskiej. Cargill prowadzi także liczne inwestycje w obszarze poprawy wydajności energetycznej i ograniczenia emisji w zakładach ubojowych.
Smithfield Foods, należący do chińskiej grupy WH Group, to największy na świecie producent wieprzowiny. W Stanach Zjednoczonych Smithfield zarządza rozbudowaną siecią ferm trzody chlewnej oraz zakładami przetwórstwa i pakowania mięsa. Największe obiekty firmy potrafią przetwarzać dziennie dziesiątki tysięcy świń, co czyni je gigantami skali w skali globalnej. Smithfield jest również znany z rozwoju produktów przetworzonych, takich jak bekon, kiełbasy czy szynki pakowane próżniowo.
Chiny i Azja: WH Group, Wens, New Hope
Rosnące zapotrzebowanie na mięso w Chinach spowodowało dynamiczną rozbudowę lokalnego przemysłu przetwórczego. Jednym z największych światowych gigantów jest WH Group, właściciel wspomnianej firmy Smithfield Foods, a także licznych zakładów przetwórstwa w Chinach. Koncern łączy w sobie potężne moce ubojowe, przetwórstwo oraz dobrze rozwinięte kanały dystrybucji w regionie Azji.
Chińskie przedsiębiorstwa, takie jak Wens Foodstuff Group czy New Hope Group, rozbudowują sieć ferm drobiu i trzody, tworząc zintegrowane łańcuchy dostaw od paszowni po zakłady przetwórstwa. Często są to kombajny przemysłowe, w których surowiec trafia bezpośrednio z ferm do zakładów i następnie do sieci handlowych. Koncentracja kapitału oraz rosnące wymogi regulacyjne prowadzą do wypierania mniejszych zakładów przez duże kompleksy wyposażone w nowoczesną technologię rozbioru i pakowania.
Struktura i organizacja największych zakładów
Layout typowego dużego zakładu przetwórstwa mięsa
Największe zakłady przetwórcze przypominają dobrze zaplanowane, wysokosprawne systemy logistyczne. W uproszczeniu można wyróżnić kilka podstawowych stref: przyjęcia żywca, strefę uboju, strefę rozbioru, obszar przetwórstwa (np. wędliny, produkty marynowane, mrożonki), magazyny chłodnicze i mroźnicze oraz strefę załadunku. Każda z tych części wymaga specyficznych technologii, systemów higienicznych oraz kontroli jakości, aby zapewnić bezpieczeństwo produktów.
W części ubojowej proces jest w dużym stopniu zmechanizowany: począwszy od linii uboju drobiu, gdzie zastosowanie znajdują zawieszane przenośniki, przez systemy oszałamiania i odkrwawiania, aż po linie skórowania lub oparzania i usuwania sierści czy piór. Przy takiej skali produkcji ważna jest minimalizacja przestojów i maksymalizacja wydajności, co osiąga się za pomocą czujników, systemów monitoringu oraz sprawnego planowania produkcji.
Automatyzacja i robotyzacja
W największych zakładach przetwórstwa coraz większą rolę odgrywa robotyzacja procesów rozbioru i pakowania. Dotyczy to zarówno wołowiny, jak i wieprzowiny czy drobiu. Wprowadza się zaawansowane systemy wizyjne, które pozwalają robotom precyzyjnie oceniać kształt i rozmiar tuszy, a następnie prowadzić cięcia w sposób zapewniający maksymalne wykorzystanie surowca. W zakładach drobiarskich roboty i systemy automatyczne odpowiadają także za sortowanie elementów (np. piersi, udek, skrzydełek) oraz ich pakowanie w atmosferze modyfikowanej.
Automatyzacja jest odpowiedzią zarówno na rosnące koszty pracy, jak i na ograniczoną dostępność siły roboczej w niektórych regionach świata. Ponadto, zmniejszenie liczby operacji manualnych w newralgicznych etapach produkcji może obniżać ryzyko zanieczyszczeń mikrobiologicznych i poprawiać powtarzalność jakości. Nie zmienia to faktu, że w wielu obszarach produkcji, szczególnie przy precyzyjnym rozbiorze i klasyfikacji, nadal potrzebne są wykwalifikowane zespoły rzeźników i technologów.
Zintegrowane systemy zarządzania jakością i bezpieczeństwem
Największe zakłady przetwórstwa mięsa działają w oparciu o rozbudowane systemy zarządzania jakością, oparte na standardach takich jak HACCP, ISO 22000 czy BRC. Stosuje się rygorystyczną kontrolę surowca na wejściu: badania mikrobiologiczne, chemiczne, a także oceny organoleptyczne i klasyfikację jakościową. W przypadku eksportu do rynków wymagających, np. Unii Europejskiej lub Japonii, konieczne jest spełnienie dodatkowych wymogów weterynaryjnych i sanitarnych.
W praktyce oznacza to liczne punkty kontroli w całym zakładzie: od monitorowania temperatur w ciągu chłodniczym, przez testy na obecność patogenów (np. Salmonella, Listeria), po analizę zawartości tłuszczu czy białka w produktach. Dzięki systemom informatycznym każda partia mięsa może być prześledzona od momentu dostawy aż po wysyłkę do klienta, co ma kluczowe znaczenie przy ewentualnych akcjach wycofywania produktów z rynku.
Znaczenie gospodarcze i logistyczne gigantów mięsnych
Tworzenie miejsc pracy i wpływ na regiony
Największe zakłady przetwórstwa mięsa należą do największych pracodawców w regionach, w których są zlokalizowane. Jeden duży kompleks ubojowo-przetwórczy może zatrudniać od kilkuset do kilku tysięcy osób. Dodatkowo generuje miejsca pracy w otoczeniu: w transporcie, firmach serwisujących maszyny, przedsiębiorstwach dostarczających opakowania, środki czystości czy pasze.
W wielu krajach rozwijających się zakłady te odgrywają ogromną rolę w modernizacji rolnictwa. Dzięki kontraktom z dużymi firmami przetwórczymi rolnicy uzyskują stabilne kanały zbytu dla swoich zwierząt, co zachęca do inwestycji w poprawę efektywności hodowli. Z drugiej strony, rosnąca koncentracja rynku może ograniczać siłę negocjacyjną mniejszych hodowców, co skutkuje presją na ceny skupu. W niektórych regionach dochodzi do stopniowego wypierania tradycyjnych, mniejszych ubojni przez duże zintegrowane zakłady.
Logistyka chłodnicza i eksport
Skala produkcji największych zakładów wymaga rozbudowanych systemów logistycznych, zwłaszcza w obszarze tzw. łańcucha chłodniczego. Dzięki nowoczesnym magazynom i kontenerom chłodniczym mięso może być transportowane na duże odległości bez utraty jakości. Znacząca część produkcji wołowiny z Brazylii czy wieprzowiny ze Stanów Zjednoczonych trafia na rynki azjatyckie drogą morską w hermetycznie pakowanych jednostkach, gdzie przez tygodnie utrzymywana jest kontrolowana temperatura.
Dla dużych zakładów eksport jest fundamentem modelu biznesowego. Umożliwia zagospodarowanie różnych elementów tuszy na rynki, które najbardziej je cenią. Przykładowo, niektóre podroby czy mniej popularne w Europie części tuszy mają wysoką wartość w innych regionach świata. Takie podejście maksymalizuje łączną wartość przetwarzanego zwierzęcia i zmniejsza straty surowca – co jest istotne zarówno z ekonomicznego, jak i etycznego punktu widzenia.
Technologie przetwórstwa i rozwój produktów
Nowoczesne linie wędzarnicze i termiczne
Wielkoskalowe zakłady przetwórstwa mięsa inwestują w zaawansowane linie wędzarnicze i termiczne, które pozwalają produkować wyroby o powtarzalnych parametrach jakościowych. Zastosowanie sterowników PLC i systemów nadzoru umożliwia precyzyjną kontrolę temperatur, wilgotności oraz czasu procesu, co ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa mikrobiologicznego i cech sensorycznych produktów.
W nowoczesnych urządzeniach stosuje się technologie takie jak wędzenie tarciem, z użyciem dymu płynnego lub generatorów dymu, co pozwala lepiej kontrolować ilość substancji smolistych. Dzięki temu producenci mogą dostosowywać receptury do wymogów różnych rynków, w tym tych stawiających rygorystyczne wymagania dotyczące zawartości potencjalnie szkodliwych związków w wyrobach wędzonych.
Produkty wysoko przetworzone i convenience
Duża część mocy produkcyjnych największych zakładów jest przeznaczona na produkty gotowe do spożycia lub łatwe w przygotowaniu: parówki, kiełbasy, szynki formowane, burgery mrożone, stripsy z kurczaka, nuggetsy, dania gotowe. Rozwój tego segmentu wynika z rosnącej urbanizacji i zapotrzebowania konsumentów na żywność wygodną, o długim okresie przydatności do spożycia.
W procesie wytwarzania produktów convenience kluczowe znaczenie ma powtarzalność mieszania surowca z dodatkami, takimi jak sól, przyprawy, białka funkcjonalne czy substancje poprawiające teksturę. W wielu zakładach stosuje się zaawansowane mieszalniki próżniowe, masownice i kutry, które pozwalają na precyzyjne kształtowanie struktury wyrobów. Pakowanie odbywa się w kontrolowanej atmosferze lub w opakowaniach próżniowych, co w połączeniu z obróbką termiczną zapewnia długi okres trwałości.
Cyfryzacja i analityka danych
Coraz więcej przedsiębiorstw inwestuje w systemy cyfrowe monitorujące pracę linii produkcyjnych w czasie rzeczywistym. Czujniki mierzą parametry produkcji – od temperatury i wilgotności po prędkość taśm i zużycie energii. Dane są agregowane w centralnych systemach i analizowane w celu identyfikacji wąskich gardeł, optymalizacji harmonogramów produkcji oraz zmniejszania strat surowca.
Technologie takie jak analiza big data czy narzędzia predykcyjne pozwalają prognozować zapotrzebowanie na określone produkty, planować skup zwierząt, a także zarządzać zapasami. W największych zakładach kluczowe decyzje operacyjne bazują na danych, co zwiększa odporność całego łańcucha dostaw na zaburzenia, takie jak wahania cen pasz, ograniczenia eksportowe czy nagłe zmiany popytu.
Aspekty środowiskowe i zrównoważony rozwój
Zużycie wody i energii
Przetwórstwo mięsa należy do najbardziej zasobożernych gałęzi przemysłu spożywczego. Woda jest potrzebna na każdym etapie: od mycia tusz i linii produkcyjnych po generowanie pary technologicznej i chłodzenie. Największe zakłady zużywają dziennie ogromne ilości wody, dlatego jednym z kluczowych wyzwań jest wdrażanie systemów jej odzysku, oczyszczania i ponownego wykorzystania w procesach technologicznych.
Podobnie energia – zarówno elektryczna, jak i cieplna – stanowi znaczącą pozycję w strukturze kosztów. Inwestycje w nowoczesne sprężarkownie, systemy odzysku ciepła, energooszczędne silniki oraz automatyczną regulację parametrów chłodniczych pozwalają ograniczać zużycie energii na tonę produkcji. W ostatnich latach rośnie także udział odnawialnych źródeł energii, np. instalacji fotowoltaicznych na dachach zakładów czy wykorzystania biogazu z oczyszczalni ścieków zakładowych.
Gospodarka odpadami i produkty uboczne
Zakłady przetwórstwa mięsa generują duże ilości produktów ubocznych: kości, tłuszczów, krwi, skóry, podrobów, a także osadów ściekowych. W modelu gospodarki obiegu zamkniętego dąży się do maksymalnego wykorzystania tych frakcji. Z kości i tłuszczów wytwarza się mączki i tłuszcze techniczne, wykorzystywane w paszach, przemyśle chemicznym czy energetycznym. Skóry trafiają do przemysłu garbarskiego, a część podrobów jest przetwarzana na produkty spożywcze dla ludzi lub karmy dla zwierząt.
Nowoczesne zakłady stosują instalacje do przetwarzania odpadów w biogaz, który następnie może zasilać kotłownie lub generatory prądu. Zastosowanie termicznego przekształcania odpadów (np. spalarnie z odzyskiem energii) również przyczynia się do zmniejszenia ilości odpadów składowanych i ograniczenia śladu węglowego działalności. Podnoszenie efektywności wykorzystania całej tuszy jest jednym z kluczowych wskaźników **zrównoważonego** rozwoju tej branży.
Ślad węglowy i presja regulacyjna
Produkcja mięsa, zwłaszcza wołowego, wiąże się z wysoką emisją gazów cieplarnianych, głównie metanu pochodzącego z fermentacji jelitowej przeżuwaczy oraz emisji związanych z produkcją pasz. Choć znaczna część tych emisji powstaje na etapie hodowli, zakłady przetwórcze również mierzą się z presją na ograniczanie śladu węglowego.
Największe firmy publikują raporty niefinansowe, w których przedstawiają cele klimatyczne, np. redukcję emisji na tonę produktu, zwiększanie udziału energii odnawialnej, zmniejszenie ilości odpadów trafiających na składowiska. W niektórych jurysdykcjach wprowadzane są regulacje zmuszające przedsiębiorstwa do dokładniejszego raportowania emisji i opracowywania planów ich redukcji. Zmusza to zakłady do szukania innowacyjnych rozwiązań technologicznych i optymalizacji łańcucha dostaw.
Bezpieczeństwo żywności i zdrowie publiczne
Zagrożenia mikrobiologiczne i systemy kontroli
W zakładach przetwórstwa mięsa głównymi zagrożeniami dla bezpieczeństwa żywności są zanieczyszczenia mikrobiologiczne, takie jak Salmonella, Campylobacter, Listeria monocytogenes czy patogenne szczepy E. coli. Wysoka skala produkcji i szybki przepływ surowca sprawiają, że w przypadku nieprawidłowości potencjalny zasięg problemu jest bardzo duży. Z tego powodu największe zakłady stosują rozbudowane programy monitoringowe, obejmujące regularne wymazy z powierzchni produkcyjnych, badania wody i próbek produktów.
Wprowadza się także procedury tzw. higieny projektowania: linie produkcyjne są konstruowane tak, aby ograniczyć miejsca trudno dostępne do mycia i dezynfekcji, stosuje się materiały odporne na korozję i ułatwiające utrzymanie czystości. Cały proces planowania produkcji uwzględnia podział na strefy czystości, kontrolę przepływu personelu i surowca, a także wykorzystanie barier sanitarnych, takich jak śluzy higieniczne.
Nadzór weterynaryjny i śledzenie pochodzenia
Nadzór nad zakładami przetwórstwa mięsa sprawują służby weterynaryjne i sanitarne. Każda partia zwierząt dostarczana do uboju musi być udokumentowana, a zwierzęta podlegają badaniom przedubojowym i poubojowym. Weterynarze sprawdzają stan zdrowia, a tusze są oceniane pod kątem zmian chorobowych. Tylko surowiec spełniający wymagania może trafić na dalsze etapy produkcji.
W celu zapewnienia pełnej identyfikowalności stosuje się oznaczenia partii i numery identyfikacyjne na każdym etapie. W razie wykrycia niezgodności możliwe jest śledzenie drogi produktu od sklepu aż po konkretną zmianę produkcyjną i linię, na której został wyprodukowany. Tego typu systemy są szczególnie rozwinięte w krajach, gdzie konsumenci przykładają dużą wagę do przejrzystości pochodzenia żywności.
Wpływ pandemii i zmiany społeczne
Zakłady mięsne jako newralgiczne punkty łańcucha dostaw
W okresie globalnych kryzysów, takich jak pandemia COVID-19, zakłady przetwórstwa mięsa okazały się jednym z newralgicznych ogniw łańcucha dostaw żywności. W wielu krajach odnotowano ogniska zachorowań w dużych zakładach, co doprowadziło do czasowych wstrzymań produkcji i zaburzeń w zaopatrzeniu rynku. Konieczne było wdrożenie dodatkowych środków bezpieczeństwa, takich jak reorganizacja stanowisk pracy w celu zapewnienia dystansu, stosowanie środków ochrony osobistej czy częstsza dezynfekcja przestrzeni wspólnych.
Sytuacja ta unaoczniła, jak silnie scentralizowany jest system przetwórstwa mięsa i jak duże ryzyko wiąże się z uzależnieniem rynku od kilku bardzo dużych zakładów. Zaczęto dyskutować o konieczności dywersyfikacji mocy produkcyjnych, rozwoju mniejszych zakładów regionalnych oraz wprowadzaniu większej redundancji w strukturze łańcucha dostaw, aby zwiększyć odporność systemu na zakłócenia.
Zmieniające się preferencje konsumentów
Rosnąca świadomość zdrowotna i ekologiczna konsumentów wpływa na strategię największych firm produkcyjnych. Choć mięso pozostaje podstawowym produktem, przedsiębiorstwa inwestują w rozwój alternatywnych linii, takich jak produkty roślinne imitujące mięso czy mieszanki mięsno-roślinne. Dzięki temu mogą odpowiadać na potrzeby osób ograniczających spożycie mięsa, ale jednocześnie ceniących znany smak i teksturę.
Najwięksi producenci wprowadzają na rynek również produkty o obniżonej zawartości soli, tłuszczu czy konserwantów, aby odpowiadać na wyzwania związane z chorobami dietozależnymi. Wymaga to modyfikacji receptur oraz technologii przetwórczych, w tym zastosowania nowych składników funkcjonalnych i technologii utrwalania, które pozwalają zachować bezpieczeństwo mikrobiologiczne przy mniejszym udziale tradycyjnych środków konserwujących.
Perspektywy rozwoju i kierunki zmian
Konsolidacja i internacjonalizacja
Trend konsolidacji w sektorze przetwórstwa mięsa trwa od lat i wszystko wskazuje na to, że będzie kontynuowany. Duże koncerny przejmują mniejsze przedsiębiorstwa w innych krajach, budując globalne sieci produkcji i dystrybucji. Pozwala to na lepsze wykorzystanie synergii, wspólne zakupy surowców i opakowań, a także standaryzację procesów produkcyjnych i jakościowych.
Internacjonalizacja wiąże się jednak z koniecznością dostosowywania się do różnych systemów prawnych, norm kulturowych i preferencji konsumentów. Giganci rynku mięsa inwestują w lokalne marki i zakłady, aby szybciej reagować na zmiany popytu oraz skrócić łańcuch logistyczny. Jednocześnie rośnie rola umów handlowych między państwami, które otwierają lub zamykają rynki dla produktów pochodzenia zwierzęcego w zależności od kryteriów sanitarnych i politycznych.
Innowacje produktowe i alternatywy dla mięsa
Choć najwięksi gracze sektora nadal opierają swoje przychody na tradycyjnym mięsie, coraz wyraźniej zaznacza się trend inwestowania w alternatywne białka. Z jednej strony są to produkty roślinne, tworzone z wykorzystaniem białek soi, grochu czy pszenicy, a z drugiej – eksperymenty z hodowlą komórkową (tzw. mięso kulturowe). Giganci przetwórstwa widzą w tym szansę na dywersyfikację portfela produktowego oraz wyjście naprzeciw oczekiwaniom konsumentów obawiających się wpływu produkcji mięsa na klimat.
Największe zakłady przetwórcze, dysponując rozbudowaną infrastrukturą technologiczną i logistyczną, mogą stosunkowo łatwo dostosować część linii do wytwarzania produktów roślinnych. Podobne urządzenia do mieszania, formowania i pakowania stosowane są zarówno w produkcji burgerów mięsnych, jak i roślinnych. To ułatwia szybkie skalowanie nowych linii, gdy pojawia się odpowiednio duży popyt.
Rola cyfryzacji i transparentności
W nadchodzących latach rosnące znaczenie będzie miała cyfryzacja danych i transparentność procesów. Konsumenci i regulatorzy oczekują coraz bardziej szczegółowych informacji o pochodzeniu surowca, warunkach hodowli zwierząt, śladzie węglowym produktu czy zastosowanych technologiach. Największe zakłady będą zmuszone do wdrożenia systemów, które pozwolą udostępniać takie dane w prosty sposób, np. poprzez kody QR na opakowaniach czy portale internetowe.
Rozwój technologii takich jak blockchain może umożliwić tworzenie niezmienialnych rejestrów pochodzenia surowca, przebiegu produkcji i transportu. Dzięki temu zwiększy się zaufanie do łańcucha dostaw i możliwość weryfikacji deklaracji producentów. W warunkach silnej konkurencji na globalnym rynku mięsa transparentność może stać się jednym z kluczowych elementów przewagi konkurencyjnej.
Największe zakłady przetwórstwa mięsa stoją dziś na styku tradycyjnej produkcji żywności, wysokich wymogów jakościowych i dynamicznie rosnących oczekiwań społecznych dotyczących **bezpieczeństwa**, etyki i wpływu na środowisko. Od sposobu, w jaki poradzą sobie z tymi wyzwaniami, zależeć będzie kształt całego rynku mięsa i produktów białkowych w najbliższych dekadach.
